Marketing là hoạt động không thể thiếu trong việc kinh doanh, các doanh nghiệp thường thực hiện các bước marketing như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ nói tổng quan từ khái niệm tới các bước marketing giúp tăng trưởng doanh số.
Quy trình các bước marketing là gì?
Quy trình Marketing là chuỗi hoạt động mà doanh nghiệp thực hiện để xác định, thu hút và giữ chân khách hàng tiềm năng thông qua việc nghiên cứu, lập kế hoạch, triển khai và đánh giá chiến dịch tiếp thị. Quy trình này sẽ bao gồm các bước Marketing là nền tảng giúp doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, tăng doanh số và phát triển bền vững.
Sự thay đổi của các bước marketing trong thời đại số
Trước khi khi mới có khái niệm về Marketing chỉ đơn giản là nhu cầu giữa mua và bán của người giao thương và khách hàng, các bước marketing được diễn ra trực tiếp, cần phải có sự có mặt của 2 bên để kí kết thỏa thuận. Các doanh nghiệp dựa vào khảo sát trực tiếp, phỏng vấn, hoặc thăm dò ý kiến qua điện thoại, định vị thương hiệu chủ yếu thông qua các chiến dịch quảng cáo trên báo chí, TV, hoặc sự kiện offline cho nên các chiến dịch thường được lập kế hoạch dài hạn, tập trung vào một vài phương tiện truyền thông lớn.
Trong thời đại số, cách các doanh nghiệp tiếp cận, thực hiện và đánh giá hiệu quả marketing đã thay đổi đáng kể. Các bước truyền thống như nghiên cứu thị trường, phát triển sản phẩm, định vị thương hiệu, và triển khai chiến dịch giờ đây được bổ sung hoặc thay thế bởi các công cụ và chiến lược số hóa.
Ngày nay các bước Marketing được số hóa, các kết quả của chiến dịch có thể báo cáo, khảo sát thông qua số liệu thực của các công cụ Marketing trên các nền tảng như Facebook, Zalo, TikTok,v.v
Mục tiêu của các bước marketing
Các bước marketing hiệu quả sẽ từng bước tạo dấu ấn riêng trong lòng khán giả, tạo lòng trung thành và duy trì khách hàng lâu dài, thúc đẩy hành động mua sắm, tăng doanh số bán hàng. Đảm bảo chiến dịch đạt hiệu quả cao nhất với chi phí tối ưu.
Các bước Marketing trong kinh doanh
1. Nghiên cứu thị trường
Trước khi thực hiện các bước Marketing mục tiêu đầu tiên là hiểu rõ khách hàng, đối thủ và thị trường. Doanh nghiệp có thể xác định, dự kiến các mong muốn của khách hàng thông qua phân tích nhu cầu, xu hướng, báo cáo ngành liên quan. Tiếp đến xem xét đối thủ cạnh tranh, xem họ có điểm mạnh, điểm yếu gì.
Muốn nghiên cứu đi đúng hướng, doanh nghiệp cần chú trọng vào ngành hàng mà doanh nghiệp mạnh, mục tiêu đặt ra phải liên quan tới sản phẩm, dịch vụ đó, tập trung vào vấn đề cốt lõi, không bị phân tâm bởi những dữ liệu không liên quan. Bởi vì nhu cầu và hành vi khách hàng thay đổi theo thời gian cho nên luôn phải cập nhật xu hướng mới để điều chỉnh hướng đi. Linh hoạt điều chỉnh khi nhận thấy sai lệch, cần nhanh chóng đổi hướng nghiên cứu.
Sử dụng công cụ: Google Keyword Planner, khảo sát khách hàng, dữ liệu CRM giúp cho doanh nghiệp nghiên cứu thị trường dễ dàng hơn.
2. Phân khúc và định vị thị trường (STP)
STP (Segmentation, Targeting, Positioning) là một mô hình quan trọng giúp doanh nghiệp xác định đúng đối tượng khách hàng và tạo lợi thế cạnh tranh trên thị trường.
Đọc thêm: Marketing Agency – Bí mật giúp thương hiệu tỏa sáng
Phân khúc thị trường là quá trình chia khách hàng thành các nhóm nhỏ dựa trên nhân khẩu học, sở thích, hành vi.
Sau khi phân khúc, doanh nghiệp cần chọn một hoặc một vài phân khúc khách hàng tiềm năng để tập trung nguồn lực. Giai đoạn này là cơ sở để triển khai các bước marketing về sau.
Định vị thị trường là quá trình xây dựng hình ảnh và giá trị độc đáo của thương hiệu trong tâm trí khách hàng mục tiêu.
Doanh nghiệp cần xác định lợi thế cạnh tranh, tập trung vào điểm mạnh của doanh nghiệp, sản phẩm hoặc dịch vụ để khẳng định vị trí trên thị trường rằng sản phẩm của doanh nghiệp dành cho ai, khác biệt như thế nào với đối thủ.
Tip công thức dành cho doanh nghiệp: Thương hiệu [Brand] dành cho [Đối tượng mục tiêu] với giá trị [Lợi ích chính] khác biệt qua [Điểm nổi bật].
Tới các bước Marketing tiếp theo trong truyền thông, mỗi bước cần nhất quán, sử dụng truyền thông, thiết kế bao bì, thông điệp quảng cáo liên quan.
3. Lập kế hoạch Marketing Mix (4Ps hoặc 7Ps)
Marketing Mix là mô hình được sử dụng rộng rãi để định hướng chiến lược marketing, giúp doanh nghiệp triển khai các hoạt động tiếp thị hiệu quả và phù hợp với thị trường mục tiêu. Tùy thuộc vào ngành nghề, doanh nghiệp có thể áp dụng mô hình 4Ps hoặc mở rộng thành 7Ps.
Đầu tiên là 4Ps, các bước marketing tập trung chủ yếu vào:
Product (Sản phẩm)
Là sản phẩm hoặc dịch vụ đáp ứng nhu cầu khách hàng, tập trung vào chất lượng và thiết kế. Phải đảm bảo chất lượng và các tính năng nổi bật hơn so với đối thủ, thường xuyên xem xét vòng đời sản phẩm (Product Life Cycle): Giới thiệu, tăng trưởng, bão hòa, suy thoái.
Price (Giá cả)
Xác định chiến lược định giá phù hợp. Chiến lược giá giúp doanh nghiệp đạt lợi nhuận và thu hút khách hàng.
Các chiến lược định giá phổ biến:
- Định giá thâm nhập (Penetration Pricing): Giá thấp để tăng thị phần.
- Định giá cao cấp (Premium Pricing): Giá cao để khẳng định chất lượng.
- Định giá cạnh tranh (Competitive Pricing): Giá dựa vào mức giá của đối thủ.
Place (Phân phối)
Đảm bảo sản phẩm đến đúng nơi khách hàng cần. Lựa chọn kênh phân phối trực tiếp (website, cửa hàng) hoặc gián tiếp (nhà bán lẻ, đại lý) để đảm bảo tính tiện lợi và khả năng tiếp cận cao.
Promotion (Quảng bá)
Các bước marketing, hoạt động truyền thông quan trọng để quảng bá sản phẩm/dịch vụ. Tùy theo ngân sách, chiến dịch doanh nghiệp có thể kết hợp các kênh online (SEO, social media) và offline (PR, hội thảo) nhằm sáng tạo thông điệp thu hút phù hợp với phân khúc mục tiêu.
Các bước Marketing 7Ps bổ sung thêm People (Con người), Process (Quy trình), và Physical Evidence (Bằng chứng vật chất).
Mô hình 7Ps thêm 3 yếu tố quan trọng dành cho ngành dịch vụ hoặc doanh nghiệp hiện đại.
People (Con người)
Nhân viên và khách hàng là trung tâm của mọi hoạt động. Đào tạo nhân viên để cung cấp trải nghiệm tốt nhất. Chăm sóc khách hàng qua các kênh hỗ trợ.
Process (Quy trình)
Các quy trình vận hành (Process) sẽ ảnh hưởng ít nhiều tới đến trải nghiệm khách hàng. Các bước marketing trong quy trình này nên đơn giản và đúng thời điểm. Đơn giản hóa quy trình mua hàng, giao hàng, và thanh toán. Sử dụng công nghệ tự động hóa để tăng hiệu quả.
Physical Evidence (Yếu tố vật chất)
Các yếu tố vật chất ( Physical Evidence) giúp khách hàng tin tưởng vào thương hiệu. Hãy chú trọng vào cái nhìn lần đầu của khách hàng, đầu tư vào bao bì, không gian bán hàng, và tài liệu truyền thông. Trên các blog, web, xây dựng website chuyên nghiệp và dễ sử dụng.
Ví dụ:
Apple Store thiết kế không gian cửa hàng hiện đại, tối giản để nâng cao trải nghiệm mua sắm.
Lưu ý khi lập kế hoạch Marketing Mix phải hiểu rõ thị trường và đối thủ để điều chỉnh kế hoạch phù hợp, đồng bộ hóa các yếu tố, cần phối hợp nhịp nhàng, tránh mâu thuẫn.
Linh hoạt điều chỉnh: Thay đổi chiến lược dựa trên phản hồi thị trường hoặc xu hướng mới, ngân sách cho các bước marketing: doanh nghiệp cũng cần linh hoạt tùy theo nhu cầu của mỗi chiến dịch, tránh phát sinh rủi ro. Sử dụng chỉ số ROI, CLV để đo lường hiệu quả của các bước Marketing.
Sự khác nhau giữa các bước Marketing 4Ps và 7Ps
So với 4Ps phù hợp với sản phẩm vật lý, tập trung vào thị trường thì 7Ps các bước marketing sẽ tích hợp thêm yếu tố dịch vụ, đặc biệt phù hợp với ngành dịch vụ và sản phẩm số.
4. Triển khai chiến dịch theo các bước Marketing
Bắt đầu các bước marketing bằng việc xây dựng nội dung sáng tạo, phù hợp với từng kênh (social media, email, website). Tận dụng mạng xã hội, SEO, SEM và Influencer Marketing và cuối cùng là sử dụng A/B Testing để kiểm tra hiệu quả chiến dịch.
5. Đo lường và đánh giá hiệu suất
Các bước marketing chỉ số đo lường rất quan trọng, doanh nghiệp cần chú ý tới ROI, CPC, CTR, tỷ lệ chuyển đổi (Conversion Rate). Với các chỉ số này Google Analytics, Facebook Ads Manager, HubSpot,.. sẽ là những trợ thủ đắc lực cho doanh nghiệp. Từ các chỉ số này
tìm ra điểm mạnh và yếu để cải thiện các chiến dịch tiếp theo.
Ứng dụng của các bước Marketing các lĩnh vực
Thời trang
các bước marketing tập trung vào nội dung truyền cảm hứng và video ngắn trên TikTok, Instagram.
F&B
các bước marketing cần đẩy mạnh quảng cáo trên Facebook, kết hợp với chương trình khuyến mãi online.
Giáo dục
Các trường học và tổ chức giáo dục sử dụng chiến lược nội dung số để tiếp cận học viên. Các khóa học trực tuyến thường kết hợp video, webinar, và tương tác qua mạng xã hội để nâng cao trải nghiệm học tập.
Ví dụ: Coursera định vị mình là nền tảng học tập dành cho người đi làm, tập trung vào phát triển kỹ năng và các chứng chỉ từ đại học hàng đầu. Hiện nay Đại học FPT đang sử dụng nền tảng coursera trở thành một môn học ‘kỹ năng mềm” cho sinh viên, đáp ứng nhu cầu đầu ra của các doanh nghiệp.
Bất động sản
Tập trung vào lead generation thông qua Facebook Ads và Google Ads.
FMCG
Xu hướng 2024 của ngành này là sự bền vững, nhu cầu của khách hàng là những sản phẩm thuần chay, bảo vệ môi trường,… và các nhu cầu khác nữa cho thấy rằng các doanh nghiệp cần phải luôn theo dõi, cập nhật xu hướng tiêu dùng một cách chính xác để triển khai các bước marketing phù hợp.
Ngành du lịch
Các công ty lữ hành sử dụng công cụ phân tích dữ liệu để xác định nhu cầu khách hàng, từ đó tạo ra các gói du lịch cá nhân hóa. Các bước marketing, chiến lược tiếp thị đa kênh kết hợp giữa hình ảnh, video quảng bá qua mạng xã hội và các kênh trực tuyến để truyền tải vẻ đẹp điểm đến.
Ngành thương mại điện tử
Các sàn TMĐT như Shopee và Lazada phân tích dữ liệu người dùng để xác định thời gian cao điểm, sản phẩm phổ biến và hành vi mua sắm. Doanh nghiệp có thể sử dụng các chiến lược như giảm giá chớp nhoáng và vận chuyển miễn phí để thu hút khách hàng. Điển hình, Shopee siêu Sale đã tận dụng các lễ hội mua sắm như “11.11” để thúc đẩy doanh số.
Đọc thêm: Ecommerce Marketing là gì? Chiến lược để tăng trưởng doanh thu
Ngành chăm sóc sức khỏe
Các công ty dược phẩm các bước marketing chủ yếu triển khai chiến dịch truyền thông về lợi ích sức khỏe qua các nền tảng như YouTube và TikTok. Pfizer, chẳng hạn, đã đầu tư vào các chiến dịch giáo dục về vaccine COVID-19, kết hợp với influencer marketing để tăng độ tin cậy. Các công ty này thường sử dụng khảo sát và dữ liệu bệnh nhân để thiết kế sản phẩm và thông điệp phù hợp.
Kết luận
Các bước Marketing đã thay đổi đáng kể trong thời đại số, đòi hỏi doanh nghiệp phải linh hoạt, sáng tạo và sử dụng công nghệ để đạt hiệu quả cao nhất. Áp dụng đúng quy trình sẽ giúp doanh nghiệp không chỉ tăng doanh số mà còn xây dựng được mối quan hệ bền vững với khách hàng.
